Spis treści
Niedzielny incydent związany z upadkiem drona na terytorium Litwy wywołał w sieci dezinformację, która ma na celu osłabienie relacji polsko-ukraińskich – oceniła dla PAP analityczka z NASK Ewelina Włodarczyk. Jak podkreśliła, analiza przekazów wykazała niewielką liczbę fałszywych treści dotyczących tego zdarzenia.
Władze Litwy poinformowały w niedzielę (18 października) o wydaniu czerwonego alertu dla dwóch regionów na północy kraju z powodu niezidentyfikowanego obiektu w przestrzeni powietrznej. Na Łotwie wydano żółty alert dla trzech regionów. W obu krajach alerty obowiązywały przez około 30 minut.
1. Dron eksplodował nad Litwą
Okazało się, że w rejonie (powiecie) poswolskim na północy Litwy spadły szczątki drona. Dron eksplodował nad Litwą, a jego odłamki uszkodziły cywilny samochód. Kierowca nie ucierpiał.
Według ministra ochrony Litwy Robertasa Kaunasa był to ukraiński bezzałogowiec typu FPV-1, który zboczył z trasy podczas ataku na Petersburg.
Premier Litwy Mindaugas Sinkeviczius poinformował w poniedziałek po posiedzeniu Komisji Bezpieczeństwa Narodowego, że „nie ma wątpliwości, że dron wleciał (…) od strony Polski”. Podkreślił, że „litewskie urządzenia zarejestrowały moment, w którym dron wleciał od strony Polski”.
Litewskie władze odrzuciły doniesienia polskich mediów, według których dron miał zostać wystrzelony z terytorium samej Litwy i nie naruszył polskiej przestrzeni powietrznej. Wilno podkreśliło, że terytorium Litwy nie było i nie będzie wykorzystywane do jakichkolwiek operacji wojskowych państw trzecich przeciwko sąsiednim krajom.
Z informacji przekazanej PAP przez Ośrodek Analizy Dezinformacji NASK wynika, że sprawa wywołała szereg przekazów informacyjnych. Większość z nich, informuje NASK, ma na celu osłabianie relacji polsko-ukraińskich.
Ukraina jest przedstawiana jako państwo, które za zgodą polskich władz wykorzystuje terytorium Polski do przeprowadzania ataków na Rosję
– stwierdza NASK.
Analityczka z NASK Ewelina Włodarczyk, która opracowała to stanowisko podała, że użytkownicy sieci odnosili się również do przeprosin złożonych przez Ukrainę Litwie.
W związku z tym rozpowszechniane są narracje sugerujące, że Polacy są traktowani przez Ukraińców gorzej niż Litwini, ponieważ Ukraina nie przeprosiła Polski za incydent związany z naruszeniem naszej przestrzeni powietrznej przez tego drona
– wyjaśniła.
2. Dezinformacja po zdarzeniu na Litwie
Na pytanie PAP czy zdarzenie to zostało wykorzystywane do osłabiania relacji polsko-litewskich ekspertka z NASK odpowiedziała, że „odnotowano pojedyncze wpisy rozpowszechniające narrację, zgodnie z którą Litwa przygotowuje działania wymierzone przeciwko Polsce”.
Elementem tej narracji są fałszywe twierdzenia, jakoby Litwa oskarżała Polskę o przeprowadzenie ataku oraz utrzymywała, że drony, które naruszyły jej przestrzeń powietrzną, pochodziły z Polski
– dodała.
Odnotowano także przekazy wskazujące, że incydent ma rzekomo potwierdzać tezę, że ataki na Rosję są prowadzone nie tylko przez Ukrainę, lecz również przez państwa NATO
– zaznaczyła analityczka.
Dodała, że „opisane przekazy pojawiały się na większości większych platformach społecznościowych: X, TikTok oraz Facebook”.
W związku z pojawiającymi się w sieci narracjami, że Polska udostępniła swoją przestrzeń powietrzną Ukrainie PAP zapytała MON, czy to prawda. Na tak sformułowane pytanie resort obrony udzielił PAP odpowiedzi, która następnie pojawiła się również na oficjalnym kanale X MON:
„W związku z pojawiającymi się w przestrzeni medialnej informacjami jakoby – według źródeł w MON – dron odnaleziony wczoraj na terytorium Litwy miał wystartować z terytorium Litwy – stanowczo dementujemy te informacje”.
Ministerstwo zaapelowało też o nie powielanie fałszywych spekulacji. Resort przypomniał, że „wskazany dron, który wczoraj rano przekroczył przestrzeń powietrzną Litwy i eksplodował na terenie tego kraju był dronem ukraińskim”, a „Ukraina przeprosiła Litwę za incydent”.
W związku z wydarzeniami minionej nocy szef MON polecił Dowódcy Operacyjnemu Rodzajów Sił Zbrojnych przeprowadzenie szczegółowej analizy zdarzeń z nocy 17/18 października w rejonie granicy z Litwą oraz granicy polsko-ukraińskiej. Analizy dotyczą dostępnych systemów radarowych operujących w tej części Polski i krajach sąsiednich. Działania te są realizowane we współpracy ze stroną litewską. Obecnie MON czeka na oficjalne wyniki zleconych analiz
– napisano na X.
Wicepremier i szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz – pytany w poniedziałek na konferencji w Łapanowie (Małopolskie) o incydent z dronem, który wleciał w litewską przestrzeń powietrzną – powiedział, że obecnie badane są różne scenariusze i oczekuje od wojskowych wyjaśnienia tej sprawy. Jak mówił, brany pod uwagę jest m.in. scenariusz, który zakłada, że bezzałogowcem, który naruszył litewską przestrzeń powietrzną był dron przemytniczy.
Potwierdził, że z najnowszych informacji wynika, iż był to dron ukraiński. – Strona ukraińska stronę litewską przeprosiła. Jestem w kontakcie z ministrem obrony Litwy w tej sprawie – dodał Kosiniak-Kamysz.
Rzecznik MSZ Ukrainy Heorhij Tychyj przeprosił za wszelkie zakłócenia, zagrożenia i niepokój, jakie mogło wywołać to zdarzenie. Dodał, że Ukraina zobowiązuje się do przekazania litewskim partnerom wszystkich istotnych informacji, aby ustalić pełne okoliczności incydentu.
Litewskie służby prowadzą dochodzenie w sprawie.
3. Premier Litwy o incydencie ws. drona. Nowe informacje
Dron, który w niedzielę eksplodował w rejonie (powiecie) poswolskim na północy Litwy, był ukraińską maszyną typu FPV, przenoszącą ładunek wybuchowy; bezzałogowiec wleciał na terytorium Litwy od strony Polski – poinformował w poniedziałek (19 października) litewski premier Mindaugas Sinkeviczius.
Nie ma wątpliwości, że dron wleciał (…) od strony Polski
– powiedział szef rządu po posiedzeniu Komisji Bezpieczeństwa Narodowego.
Podkreślił, że „litewskie urządzenia zarejestrowały moment, w którym dron wleciał od strony Polski”.
Według szefa Sztabu Obrony Litewskich Sił Zbrojnych Giedriusa Premeneckasa, radary po raz pierwszy wykryły obiekt o godz. 5.47 (godz. 4.47 czasu polskiego) na terytorium Polski, 30–40 km od granicy z Litwą. Dron przekroczył granicę o godz. 6.02 (5.02 w Polsce). O godz. 6.40 (5.40 w Polsce) podjęto decyzję o poderwaniu myśliwców NATO. Piloci nie mogli jednak nawiązać kontaktu wzrokowego z obiektem z powodu złych warunków pogodowych.
Sinkeviczius poinformował, że strona ukraińska potwierdziła utratę kontaktu z jednym ze swoich dronów podczas niedzielnych działań. Według litewskich władz jest wysoce prawdopodobne, że chodzi o maszynę, której szczątki znaleziono w rejonie poswolskim.
4. Dron eksplodował na Litwie
Przyczyna eksplozji nie została ustalona. Wśród możliwych scenariuszy wymieniono awarię, wyczerpanie paliwa lub uderzenie w ziemię bądź drzewa. W wyniku wybuchu uszkodzony został samochód cywilny, ale nikt nie doznał obrażeń. Ukraina przeprosiła za incydent.
Premier wyjaśnił, że procedury ostrzegania mieszkańców tym razem różniły się od stosowanych w przypadku obiektów nadlatujących z Białorusi lub rosyjskiego obwodu królewieckiego. Ponieważ dron nadleciał od strony Polski, czyli państwa sojuszniczego należącego do NATO, UE i strefy Schengen, początkowo nie został automatycznie uznany za zagrożenie.
Szef sztabu Premeneckas podkreślił, że podjęcie decyzji o zniszczeniu celu bez jego wizualnej identyfikacji mogłoby mieć poważne konsekwencje, a działania służb przebiegały zgodnie z obowiązującymi procedurami.
Litewskie władze odrzuciły doniesienia polskich mediów, według których dron miał zostać wystrzelony z terytorium Litwy i nie naruszył polskiej przestrzeni powietrznej. Wilno podkreśliło, że terytorium Litwy nie było i nie będzie wykorzystywane do jakichkolwiek operacji wojskowych państw trzecich przeciwko sąsiednim krajom.
Minister obrony Robertas Kaunas przypomniał w poniedziałek, że Litwa planuje do końca 2027 r. wdrożyć zintegrowany system nadzoru przestrzeni powietrznej, który połączy istniejące systemy monitorowania.
Wicepremier, szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz poinformował w poniedziałek, że jest w kontakcie z ministrem obrony Litwy w sprawie incydentu z dronem. Według najnowszych informacji był to bezzałogowiec ukraiński – mówił Kosiniak-Kamysz.
Minister – pytany w poniedziałek o ten incydent na konferencji prasowej w Łapanowie (Małopolskie) – powiedział, że obecnie badane są różne scenariusze i oczekuje od wojskowych wyjaśnienia tej sprawy. Jak mówił, brany pod uwagę jest m.in. scenariusz, że bezzałogowcem, który naruszył litewską przestrzeń powietrzną, był dron przemytniczy.
5. Kosiniak-Kamysz ws. drona, który wleciał na Litwę: jestem w kontakcie z ministrem obrony Litwy
Wicepremier szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz poinformował w poniedziałek (19 października), że jest w kontakcie z ministrem obrony Litwy w sprawie incydentu z dronem, który w niedzielę wleciał w litewską przestrzeń powietrzną. Według najnowszych informacji był to dron ukraiński – mówił Kosiniak-Kamysz.
Doradca prezydenta Litwy ds. bezpieczeństwa narodowego Deividas Matulionis, cytowany przez agencję BNS, oświadczył w poniedziałek: – Mogę jednoznacznie powiedzieć, że mamy wiarygodne dane, iż dron przekroczył polską granicę. Zaznaczył, że rząd w Wilnie nie otrzymał dotąd oficjalnych informacji z Warszawy. Zaapelował, by nie traktować doniesień medialnych jako potwierdzonych ustaleń.
Dalsza część tekstu pod polecanym artykułem
Czytaj także:
Pod Lublinem zakończono poszukiwania obiektu latającego [AKTUALIZACJA]
Wojsko zakończyło prowadzone w poniedziałek (17 października) poszukiwania niezidentyfikowanego obiektu latającego, którego odgłos był słyszany w niedzielę w nocy w okolicy Zalewu Zemborzyckiego w Lublinie. Nic nie znaleziono. W...
Czytaj więcejDetailsKosiniak-Kamysz – pytany w poniedziałek na konferencji w Łapanowie (Małopolskie) o incydent z dronem, który wleciał w litewską przestrzeń powietrzną – powiedział, że obecnie badane są różne scenariusze i oczekuje od wojskowych wyjaśnienia tej sprawy. Jak mówił, brany pod uwagę jest m.in. scenariusz, który zakłada, że bezzałogowcem, który naruszył litewską przestrzeń powietrzną, był dron przemytniczy.
Przekazał, że z najnowszych informacji wynika, że był to dron ukraiński.
Strona ukraińska stronę litewską przeprosiła. Jestem w kontakcie z ministrem obrony Litwy (Robertasem Kaunasem – PAP) w tej sprawie
– dodał Kosiniak-Kamysz.
Władze Litwy poinformowały w niedzielę (18 października) o wydaniu czerwonego alertu dla dwóch regionów na północy kraju z powodu niezidentyfikowanego obiektu w przestrzeni powietrznej. Na Łotwie wydano żółty alert dla trzech regionów. W obu krajach alerty obowiązywały przez około 30 minut. Według ministra ochrony Litwy Robertasa Kaunasa był to ukraiński bezzałogowiec typu FPV-1, który zboczył z trasy podczas ataku na Petersburg. Dron eksplodował nad Litwą, a jego odłamki uszkodziły cywilny samochód. Kierowca nie ucierpiał.
Dalsza część tekstu pod polecanym artykułem
Czytaj także:
Ukraina przeprasza za możliwy wlot dronów do Litwy
Ukraina wyraziła ubolewanie w związku z możliwym wlotem dronów w litewską przestrzeń powietrzną. Rano mieszkańcy kilku regionów kraju otrzymali alerty, poderwane zostały też myśliwce. Prawdopodobnie fragmenty bezzałogowca odnalezione zostały...
Czytaj więcejDetailsRzecznik MSZ Ukrainy Heorhij Tychyj przeprosił za wszelkie zakłócenia, zagrożenia i niepokój, jakie mogło wywołać to zdarzenie. Dodał, że Ukraina zobowiązuje się do przekazania litewskim partnerom wszystkich istotnych informacji, aby ustalić pełne okoliczności incydentu.
Matulionis w poniedziałek odniósł się również do próby podpalenia pomieszczeń firmy, w których przechowywany jest sprzęt łączności satelitarnej Starlink amerykańskiej spółki SpaceX. Do próby podpalenia doszło w nocy z soboty na niedzielę w Wilnie. Zdaniem litewskiego premiera Mindaugasa Sinkevicziusa incydent jest związany z rosyjską wojną hybrydową przeciwko Europie.
Doradca prezydenta Litwy ocenił, że za próbą podpalenia może stać Rosja, ale zastrzegł, że litewskie służby nie mają jeszcze stuprocentowego potwierdzenia. Według niego podobne incydenty w Bułgarii, Polsce i na Litwie mogą wskazywać na próby ograniczenia dostępu Ukrainy do łączności Starlink.
Matulionis podkreślił, że nie należy łączyć incydentu z dronem z próbą podpalenia sprzętu Starlinka. – To po prostu zbieg okoliczności – powiedział.
Litewskie służby prowadzą dochodzenia w obu sprawach.
