Spis treści
Dzień Kobiet to doskonała okazja, aby sprawić sobie małą przyjemność. Może warto pomyśleć o nowej fryzurze, relaksie w SPA, elemencie biżuterii, kwiatach, ale tych w doniczce – dłużej będą nas cieszyć lub wyjściu na miasto z bliskimi kobietami. Niezależnie jak spędzicie ten dzień, pamiętajcie, żeby po prostu się nim cieszyć. A tak a propos – wiecie skąd wzięła się tradycja poświęcenia jednego dnia w roku paniom, kto jest lepszym kierowcą – mężczyzna czy kobieta, albo jak wypada w naszym województwie porównanie obu płci w danych statystycznych? Najbardziej interesujące jest wykres dotyczący zarobków. Sprawdźcie sami!
Od ponad stu lat na świecie, 8 marca obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Kobiet. Został ustanowiony w 1910 roku przez socjalistki w Kopenhadze. Miał służyć krzewieniu idei praw kobiet, w szczególności zabieganiu o przyznanie im praw wyborczych.
Do dziś jest obchodzony w kilkudziesięciu krajach świata.
We współczesnej Polsce wiąże się ze zwyczajem obdarowywania pań kwiatami i drobnymi upominkami oraz składaniem życzeń. W przeszłości, w PRL, był celebrowany z pietyzmem jako jedno z głównych świąt państwowych.
Po raz pierwszy, nieformalnie obchodzono Dzień Kobiet w 1909 roku w Stanach Zjednoczonych. Oficjalnie został on ustanowiony rok później podczas Międzynarodowej Socjalistycznej Konferencji Kobiet, która poprzedziła posiedzenie generalne Drugiej Międzynarodówki Socjalistycznej w Danii.
Jako międzynarodowe święto, Dzień Kobiet był po raz pierwszy obchodzony 19 marca 1911 roku w Austro-Węgrzech, Danii, Niemczech i Szwajcarii. Obchody służyły artykułowaniu między innymi żądania objęcia powszechną edukacją, prawa obejmowania stanowisk publicznych dla kobiet, a także pracy i szkoleń zawodowych oraz wymogu zapewnienia przez pracodawcę zatrudnionym kobietom bezpiecznych warunków pracy. Później także sprzeciwowi wobec działań wojennych.
W czasach PRL Dzień Kobiet był obowiązkowo i z pompą obchodzony w szkołach oraz zakładach pracy. Organizowano okolicznościowe akademie, były przemówienia, toasty i prezenty. Panie otrzymywały kwiaty – czerwone goździki, które stały się emblematem tego święta, potem tulipany, oraz rzeczy, których brakowało w sklepach, jak rajstopy, mydło, kawa czy herbata. Propagandowe artykuły w prasie oraz programy w radiu i telewizji przypominały o wielkich ideach socjalizmu. W drugiej połowie lat 60. i później, media w lżejszej formie podejmowały temat. Polskie Radio emitowało audycje poświęcone twórczości kobiet i ogłaszało wynik plebiscytu na Warszawiankę Roku.
Centralne obchody Dnia Kobiet zostały zniesione w 1993 roku. Później w Polsce 8 marca pojawiły się nowe formy świętowania – organizowane przez feministki manifestacje połączone z happeningami, kobiece spotkania, konferencje poświęcone problematyce kobiecej i równouprawnieniu.
1. Pierwowzór dnia pań
Za pierwowzór Dnia Kobiet można uważać Matronalia, obchodzone w starożytnym Rzymie. Było to święto przypadające w pierwszym tygodniu marca, związane z początkiem nowego roku, macierzyństwem i płodnością. Z tej okazji mężowie obdarowywali swoje żony prezentami i spełniali ich życzenia.
W Polsce istnieje tradycja nieformalnego obchodzenia Dnia Mężczyzn, który przypada krótko po Dniu Kobiet, to jest 10 marca. Tego dnia w Kościele katolickim wspomina się św. Czterdziestu Męczenników z Sebasty. Byli to żołnierze, należący do słynnego XII legionu rzymskiego, noszącego nazwę: „Fulminata” – „Piorunująca”. W 320 roku podczas prześladowań zginęli śmiercią męczeńską, ponieważ nie wyrzekli się wiary.
Międzynarodowy Dzień Mężczyzn jest obchodzony w ponad 80 krajach od 1999 roku – 19 listopada. Święto ma służyć między innymi poprawie relacji między płciami oraz promowaniu równości płci mężczyzn i kobiet.
2. Kobiety za kierownicą? Statystki mówią same za siebie
Chociaż stereotypy dotyczące płci wciąż są żywe, to analizy Instytutu Transportu Samochodowego nie pozostawiają złudzeń: kobiety wypadają zdecydowanie korzystniej w kwestii bezpieczeństwa na drodze. Jeżdżą wolniej, przestrzegają przepisów ruchu drogowego, zachowują większą kulturę na drodze, nie podejmują niepotrzebnego ryzyka, są dużo bardziej odpowiedzialne i co najważniejsze – powodują mniej wypadków!
W 2023 roku kobiety kierujące samochodami osobowymi spowodowały 28,2 proc. wypadków drogowych, zaś mężczyźni ponad 69,2 proc. (2,5 proc – sprawca nieznany). Siedem lat temu kobiety były odpowiedzialne za co czwarty wypadek drogowy w Polsce. Obecnie powodują ich dwa i pół razy mniej niż mężczyźni.
– Niektóre kobiety mogą mieć mniejsze zaufanie do swoich umiejętności za kierownicą, co może wynikać z ich niższej pewności siebie. Jednakże statystyki wyraźnie pokazują, że kobiety są bardziej bezpiecznymi kierowcami. Pomimo że kobiety stanowią ponad 40 proc. posiadaczy prawa jazdy kategorii B, to w minionym roku były odpowiedzialne za 28,2 proc. wypadków drogowych (kierujące samochodami osobowymi). Ponadto, panie znacznie rzadziej są sprawcami wypadków ze skutkiem śmiertelnym. Mężczyźni odpowiedzialni są za śmierć na drodze aż osiem razy częściej niż kobiety
– wylicza Maria Dąbrowska-Loranc, kierownik Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego ITS.
Statystyki Instytutu Transportu Samochodowego (ITS) pokrywają się z danymi Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), które wskazują, że kobiety są mniej narażone na śmierć w wyniku wypadku drogowego w porównaniu z mężczyznami. Analizy dowodzą również, że ryzyko uczestniczenia w wypadku – w przeliczeniu na 1 km podróży – jest dla kobiet 2 do 4 razy niższe niż dla mężczyzn.
Analizy, przeprowadzone przez ITS pod koniec 2022 roku, dowodzą także, że kobiety – w przeciwieństwie do mężczyzn – znacznie rzadziej prezentują różne formy zachowań ryzykownych na drodze. Płeć piękna również rzadziej deklaruje, że zdarza im się obserwować je u innych kierowców. Warto dodać, że poprzednie analizy dowiodły także istnienia różnic płciowych w zakresie koordynacji i podzielności uwagi w warunkach presji czasowej, także na korzyść kobiet.
– Kobiety zdecydowanie rzadziej przekraczają dozwoloną prędkość. Nawet jeśli zdarzy im się to zrobić, różnica w wartościach jest znacząca na korzyść kobiet. Rzadziej też dopuszczają się niebezpiecznych manewrów, takich jak zajeżdżanie drogi, gwałtowne hamowanie czy jazda na zderzaku. Kobiety za kierownicą są bardziej opanowane i rzadziej ulegają negatywnym emocjom, co pozytywnie wpływa na bezpieczeństwo i komfort jazdy. Oczywiście nie można uogólniać i należy pamiętać, że styl jazdy nie zawsze jest zdeterminowany płcią. Niemniej jednak, badania wyraźnie pokazują, że kobiety częściej stawiają na bezpieczeństwo i rozsądek na drodze
– tłumaczy dr Ewa Odachowska-Rogalska, autorka badań, psycholog transportu z ITS.
Należy jednocześnie podkreślić, że nie tylko mężczyźni jeżdżą niebezpiecznie. „Męski styl”, charakteryzujący się brawurą w prowadzeniu pojazdów, przyjmują zwłaszcza młode kobiety. Mimo to wyliczenia ITS wskazują, że kobiety spowodują jeden wypadek na 6,7 miliona przejechanych kilometrów, podczas gdy mężczyźni – jeden na 4,7 miliona kilometrów.
3. Kobiety w Lubuskiem
Z okazji Międzynarodowego Dnia Kobiet Urząd Statystyczny w Zielonej Górze przygotował ikonografiki, dzięki którym możemy poznać najważniejsze dane dotyczące kobiet i mężczyzn.
Pierwsza z nich mówi o liczbie pań i panów w naszym województwie.
Kolejna wskazuje przeciętny wiek osób obu płci w województwie.
Trzecia z kolei podaje wskaźnik feminizacji, tj. liczbę kobiet przypadającą na 100 mężczyzn.
Zaś na ostatniej przedstawiono przeciętne wynagrodzenie brutto, jakie otrzymywały obie płcie.
