Komisja Europejska zaproponuje wykluczenie z unijnej ochrony Ukraińców w wieku poborowym – twierdzą źródła unijne. Takie ograniczenie może zostać wprowadzone przy przedłużaniu mechanizmu na kolejny rok. Ministrowie z państw UE omówią taką możliwość w czwartek.
Chodzi o mechanizm przewidziany w unijnej dyrektywie o ochronie tymczasowej, która gwarantuje osobom objętym ochroną prawo do legalnego pobytu, pracy i szkoły we wszystkich państwach UE.
Mechanizm został uruchomiony wobec Ukraińców po rosyjskiej inwazji w 2022 r. Po przedłużeniu w zeszłym roku o kolejne 12 miesięcy unijna ochrona powinna wygasnąć w marcu 2027 r. KE już jednak pracuje nad jej przedłużeniem na taki sam okres. Z dokumentu, który widziała PAP, wynika, że rozważane są dwie opcje. Pierwsza przewiduje przedłużenie ochrony dla wszystkich Ukraińców tak, jak do tej pory. Druga propozycja ma zakładać „wykluczenie mężczyzn w wieku poborowym lub osób, które nie opuściły terytorium Ukrainy legalnie”.
Takie ograniczenie ochrony tymczasowej odpowiedziałoby na – jak to ujęto – „obawy wyrażane przez kilka państw członkowskich dotyczących zmieniającego się profilu przybyszów”, a także na potrzeby Ukrainy związane z odbudową i obroną kraju. W piśmie podkreślono, że nowe podejście do ochrony Ukraińców wiąże się jednak również z wyzwaniami: przestrzeganiem zasady niedyskryminowania, zwiększoną presją na krajowe systemy azylowe oraz ryzykiem rozbieżnych praktyk krajowych prowadzących do wtórnych przepływów.
Dyskusję na ten temat przeprowadzą ministrowie spraw wewnętrznych na posiedzeniu w Luksemburgu w czwartek (4 czerwca). Polskę będzie na nim reprezentować wiceszef MSWiA Maciej Duszczyk.
KE sprawdza nastroje w stolicach UE
Źródła unijne podkreślały jednak, że żadna decyzja w czwartek nie zapadnie. KE chce bowiem na razie zorientować się w nastrojach wśród stolic UE, a dopiero potem wyjdzie z konkretnym projektem.
Unijny dyplomata powiedział PAP, że generalnie wśród państw nie widać oporu, by wprowadzić takie ograniczenie w ochronie dla Ukraińców na kolejny rok, zwłaszcza że o mężczyzn w wieku poborowym przebywającym w UE upomina się sam Kijów.
Według rozmówcy PAP wyzwaniem może być jednak weryfikacja Ukraińców oraz to, co państwa członkowskie będą miały zrobić z osobami, które nie otrzymają prawa do ochrony.
Są państwa, które o to pytają
– zwrócił uwagę.
RMF FM we wtorek (2 czerwca) podało, że Polska opowiada się za wykluczeniem ukraińskich mężczyzn w wieku poborowym z systemu tymczasowej unijnej ochrony.
Nowe zasady ochrony dla obywateli Ukrainy
Od marca w Polsce obowiązują nowe zasady ochrony dla obywateli Ukrainy – muszą oni w ciągu 30 dni od wjazdu do Polski złożyć wniosek o ukraiński PESEL; w przeciwnym wypadku mogą stracić prawo do ochrony. Osoby, które uzyskały PESEL bez okazania dokumentów, muszą je zaktualizować do końca sierpnia br. Przepisy te zostały wprowadzone w Polsce w ramach prac nad implementacją przedłużenia ochrony zapisanej w dyrektywie.
Obecnie z ochrony tymczasowej w UE korzysta 4,33 mln Ukraińców: 28,7 proc. w Niemczech, 22,3 proc. w Polsce i 9 proc. w Czechach. Na koniec marca 2026 r. stosunek liczby osób korzystających z ochrony czasowej z Ukrainy do liczby ludności był najwyższy w Czechach (34,8 na 1000 osób), następnie w Polsce (26,3), Słowacji (26,2) i na Cyprze (25,3).
Czytaj także:
Abolicja dla Polaków walczących w Ukrainie. Prezydent podpisał ustawę
Prezydent Karol Nawrocki podpisał ustawę o niekaraniu ochotników broniących wolności i niepodległości Ukrainy, która zwalnia z odpowiedzialności karnej polskich obywateli wstępujących do ukraińskiej armii w okresie od kwietnia 2014...
Czytaj więcejDetailsCzytaj także:
Leczenie Ukraińców w Polsce. Od 5 marca istotne zmiany
Od 5 marca bezpłatne leczenie będzie przysługiwało tylko obywatelom Ukrainy, którzy są ofiarami tortur, a także dzieciom i kobietom w ciąży. Pozostali Ukraińcy, którzy uciekli do Polski przed wojną,...
Czytaj więcejDetails
