Nie będziemy przeprowadzać transmisji z lokali wyborczych ze względu na obowiązujące od piątku przepisy dotyczące ochrony danych osobowych (RODO) – poinformował w poniedziałek szef Państwowej Komisji Wyborczej Wojciech Hermeliński. Obowiązek prowadzenia transmisji zakłada nowela Kodeksu wyborczego.
Hermeliński poinformował, że w poniedziałek PKW podjęła uchwałę, „w której stwierdzamy, że transmisja z lokali wyborczych nie może się odbyć w świetle opinii GIODO, a przede wszystkim z uwagi na treść konstytucji”. Jak dodał, chodzi o art. 91 ust 3 ustawy zasadniczej, który mówi, że prawo organizacji międzynarodowych, których Polska będzie członkiem, mają pierwszeństwo przed przepisami krajowymi.
Według szefa PKW przepisy Kodeksu wyborczego, które nakazują przeprowadzenie transmisji, „w sposób bezsporny naruszają rozporządzenie RODO”.
W piątek na terenie całej Unii Europejskiej zaczęło obowiązywać unijne rozporządzenie o ochronie danych osobowych (RODO). Stanowi ono, że przetwarzanie danych będzie możliwe za wyraźną zgodą tego, kogo dotyczy. Przewiduje kary za naruszenie prawa do ochrony danych – do 20 mln euro lub 4 proc. obrotu firmy. Unijne przepisy dotyczą wszystkich podmiotów prywatnych i publicznych, które przetwarzają dane osobowe.
Hermeliński zauważył, że rozporządzenie RODO istnieje od 2016 r., a co za tym idzie, ustawodawca miał świadomość, że te przepisy istnieją. „Już wtedy powinno się zastanowić, czy jest sens wprowadzania do Kodeksu wyborczego przepisów nakazujących powadzenie transmisji lokali wyborczych” – podkreślił szef PKW. Jego zdaniem jeśli transmisja z lokali wyborczych miałaby mieć miejsce, to tylko w momencie liczenia głosów.
Hermeliński dodał, że choć przepis o transmisji figuruje w Kodeksie wyborczym i nie został uchylony, nie może on być stosowany.
„Sądziliśmy, że przy okazji powstawania ustawy, która implementuje rozporządzenie RODO do polskiego porządku prawnego, w przepisach przejściowych czy uchylających – znajdzie się przepis, który uchyli przepisy Kodeksu wyborczego, które nakazują przeprowadzenie transmisji” – powiedział Hermeliński. „To się nie stało. Być może stanie się to w ustawie wprowadzającej rozporządzenie RODO, która będzie dopiero procedowana” – zaznaczył.
„Naszym zdaniem ustawodawca powinien dosyć pilnie ten przepis zreformować” – ocenił Hermeliński. „Będziemy apelować o to podczas posiedzenia komisji samorządu terytorialnego, która jest wyznaczona za kilka dni. Będziemy również apelować bezpośrednio do ustawodawcy, by rozważył zmianę tego przepisu” – zapowiedział szef PKW.
Hermeliński poinformował, że PKW widzi również potrzebę zmiany innego przepisu Kodeksu wyborczego dot. urzędników wyborczych. „Nie bardzo rozumiem, dlaczego ustawodawca krąg kandydatów, z których mogą rekrutować urzędnicy wyborczy, ograniczył tylko do kręgu pracowników administracji rządowej, samorządowej czy też jednostek im podległych, kiedy można byłoby ten krąg rozszerzyć na inne osoby, np. na prawników” – podkreślił. Jego zdaniem zawarte w Kodeksie wyborczym ograniczenie skutkuje brakiem ok. 300 kandydatów na urzędników wyborczych. „To nie jest powód do paniki, bo do wyborów jest jeszcze dużo czasu, a urzędnicy swoje funkcje zaczną wypełniać na 3-4 tygodni przed wyborami. Jesteśmy przekonani, że do tego czasu zdobędziemy tych kandydatów” – dodał szef PKW.
W połowie kwietnia GIODO Edyta Bielak-Jomaa – w odpowiedzi na pismo Szefowej Krajowego Biura Wyborczego Magdaleny Pietrzak – wydała stanowisko, według którego przeprowadzenie transmisji podczas wyborów, zgodnie z prawem o ochronie danych osobowych, może naruszać prywatność osób oddających głosy.
GIODO zwróciła uwagę, że w trakcie transmisji prezentowany będzie wizerunek wyborców, a także zachowania osób biorących udział w głosowaniu. Transmisje mają też skutkować ujawnianiem miejsca zamieszkania – lub miejsca pobytu w czasie głosowania – osób oddających głosy. Zdaniem GIODO, transmisja z lokalu wyborczego może doprowadzić do ujawnienia tego, w jaki sposób głosował dany wyborca.
Zgodnie ze znowelizowanymi przepisami Kodeksu wyborczego, od podjęcia czynności przez obwodową komisję wyborczą ds. przeprowadzenia głosowania w obwodzie do chwili podpisania protokołu głosowania prowadzi się transmisję z lokalu wyborczego za pośrednictwem publicznie dostępnej sieci elektronicznego przekazywania danych.
Natomiast w przypadku, gdy transmisja nie jest możliwa z przyczyn technicznych w trakcie pracy obwodowej komisji wyborczej w lokalu wyborczym, czynności przez nią podejmowane są rejestrowane za pomocą urządzeń rejestrujących obraz i dźwięk, a następnie udostępniane na stronie internetowej Państwowej Komisji Wyborczej.
