Impas polityczny i nasilający się konflikt wokół reformy KRS doprowadziły do sytuacji, w której od lipca 2017 roku nie udało się wybrać w Hiszpanii rzecznika praw obywatelskich. Zgodnie z hiszpańskim ustawodawstwem funkcję tymczasowego RPO pełni obecnie zastępca ostatniego rzecznika.
Skierowany w poniedziałek do Komisji Europejskiej list ponad 2500 hiszpańskich sędziów w sprawie rzekomego łamania zasady państwa prawa przez rząd Pedro Sancheza jest jednym z elementów batalii o hiszpański wymiar sprawiedliwości. Jedną z konsekwencji trwającego latami sporu są problemy z wyborem rzecznika praw obywatelskich Hiszpanii, znanego tam jako Obrońca Ludu (Defensor del Pueblo).
Jedynym w ciągu ostatnich jedenastu lat RPO wybranym przez członków dwuizbowego parlamentu, tzw. Kortezów Generalnych, była Soledad Becerril związana z centroprawicową Partią Ludową (PP), wykładowczyni języka angielskiego, a zarazem urzędnik samorządowa i była minister kultury.
Po wygaśnięciu pięcioletniego mandatu Becerril (lipiec 2017 rok) w parlamencie nie udało się znaleźć 3/5 głosów poparcia dla proponowanego kandydata i zgodnie z hiszpańskim ustawodawstwem funkcję tymczasowego RPO przejął jej dotychczasowy zastępca Francisco Fernandez Marugan. Podobnie jak Becerril również jej następca przez wiele lat był związany z polityką, którą realizował w imieniu Hiszpańskiej Socjalistycznej Partii Robotniczej (PSOE).
Ustanowienie na urzędzie Marugana jako tymczasowego rzecznika praw obywatelskich nie było w Hiszpanii nowością. Pomiędzy 2010 a 2012 r. urząd ten, również tymczasowo, pełniła Maria Luisa Cava de Llano y Carrio.
Wybierany w Hiszpanii na 5-letną kadencję Defensor del Pueblo musi w głosowaniu w Kongresie Deputowanych, niższej izbie parlamentu, uzyskać 3/5 głosów. Podobna większość jest niezbędna także podczas głosowania nad kandydaturą w Senacie.
Utrzymujący się w ostatnich latach w Hiszpanii impas polityczny uniemożliwia wybranie zarówno RPO, jak też nowych członków odpowiednika polskiej KRS, tak zwanej Naczelnej Rady Sądowniczej (CGPJ).
