Od półwiecza śpiewają, tańczą i grają kultywując dawne polskie, bukowińskie tradycje i zwyczaje. 25 maja na „Małej Bukowinie” czyli w Brzeźnicy obchodzili okrągły Jubileusz. Gratulacjom nie było końca a gospodarze zadbali , aby gościom niczego nie brakowało w sferze duchowej i nie tylko. Założycielka zespołu Pani Jadwiga Parecka została uhonorowana m.innymi godnościami Zasłużonego Dla Kultury Polskiej, Województwa Lubuskiego i Diecezji Zielonogórsko-Gorzowskiej.
Po II wojnie ze względu na miejsce z którego przybyli na zachód Polski, przez innych przybyłych tu z różnych stron Polaków byli pogardliwie nazywani Rumunami. Dlatego nie od razu mogli chwalić się swoja tradycją, kulturą, gwarą i strojami. W zmianie tego stanu rzeczy wydatnie pomogła popularyzacja kultury bukowińskiej przez zespoły takie jak WATRA.
Przed oficjalnym jubileuszem przez trzy kolejne niedziele wraz z szefową zespołu Panią Jadwigą Parecką i jego członkami będziemy przypominaliśmy Państwu reportaże przygotowane dwanaście lat temu z udziałem zespołu pod wspólną nazwą „Tryptyk Bukowiński”. Były to relacje z sentymentalnej podróży na dziś rumuńską i ukraińską Bukowinę. Przy okazji festiwalu „Bukowińskie Spotkania w Câmpulung Moldovenesc członkowie zespołu szukali rodzinnych korzeni i członków rodzin, których często znali tylko z rodzinnych opowieści. Poznamy też Polaków żyjących do dziś na Bukowinie. Zachowali polskie tradycje, zwyczaje i język w stanie często archaicznym przypominającym czasy gdy ich przodkowie wyjechali szukać szczęścia na dalekim świecie. Każdy reportaż to osobna opowieść pełna emocji, rodzinnego ciepła i tradycji. Całość daje pojęcie o złożoności bukowińskiego losu i duszy. Po emisji trzeciej części tryptyku przedstawimy gorącą relację z jubileuszu w Brzeźnicy, która zakończy nasza antenową opowieść o Watrze i Bukowińczykach.
W części pierwszej (12.05.2019 po 9.00) wraz z zespołem udaliśmy się w okolicę Czerniowiec do Starej Huty (dziś Ukraina) i opowiemy między innymi historię Państwa Najdków oraz miejscowej bukowińskiej rodziny Drozdków. Natomiast młoda bukowianka Basia Machaj zdradzi nauczyła się od swojej babci.
Rozmowa przed emisją I części.
Posłuchaj reportażu- „Tryptyk Bukowiński” cz.I „Stara Huta”
Rozmowa po emisji I części.Rozmowa po emisji I części.
W części drugiej (19.05.2019 po 9.00) odwiedziliśmy y bukowińskie miejscowości w dzisiejszej Rumunii: Pojanę Mikuli i Stary Sołoniec. Poznaliśmy mieszkających tam rodaków, ich życie i przywiązanie do polskich, rodzinnych tradycji. Młoda lubuska bukowianka Gabrysia Najdek z koleżankami opowiedzieli czym jest tradycja dla młodego pokolenia. Przyjezdnych i gospodarzy połączyło wspólne muzykowanie i rodzinne opowieści…
Rozmowa przed emisją II części.
Posłuchaj reportażu „Tryptyk Bukowiński” cz.II „Nowy Sołoniec”.
Rozmowa po emisji II części.
W części trzeciej wzieliśmy udział w bukowińskim festiwalu w Campulungu. J Szefowa Watry Jadwiga Parecka przypomniał historię zespołu i kontaktów między rodzinami na Bukowinie i w Polsce. Pani Olga Chabiniak odkryłą emocjonalne fakty związane z ojcem, którego nigdy nie poznała. Czy doszło do pierwszego spotkania z przyrodnim bratem?
Przed emisją audycji przekazaliśmy relację z Jubileuszu WATRY w Brzeźnicy.
Posłuchaj reportażu „Tryptyk Bukowiński” cz.III „Campulung”.
Rozmowa po emisji III części reportażu.
I ja tam byłem…(jubileusz w obiektywie autora).
Trochę historii:
22 maja 1969 roku Zespół Górali Czadeckich „Watra” z Brzeźnicy po raz pierwszy wystąpił na Powiatowym Przeglądzie Amatorskiego Ruchu Artystycznego w Żaganiu prezentując „Wesele Bukowińskie”. Zespołem kieruje Pani Jadwiga Parecka dla której zachowanie bukowińskiej, polskiej tożsamości stało się celem życia. Zespół powstał z grupy reemigrantów z Bukowiny Rumuńskiej osiadłych tu po 1945 r. w kilku wsiach w pobliżu Zagania i Żar: Brzeźnicy, Karczówce, Wrzesinach, Stawie i Łęknicy. Nazwa, którą noszą- Górale Czadeccy wskazuje, że ich pierwotne siedziby były w Czadeckim (kilkanaście wsi wokół miasta Czadcy, dziś w Czechach) w XIX w. będącym integralną częścią Śląska Cieszyńskiego. Stąd właśnie na początku XIX stulecia część mieszkańców wyruszyła na Bukowinę w poszukiwaniu lepszych warunków życia. Tam osiadła w kilku wsiach w okolicach Czerniowiec oraz w Nowym Sołońcu, Pleszy, Pojanie Mikuli, Baniłowie i w innych. Po II wojnie światowej północną część Bukowiny z Czerniowcami przyłączono do ZSRR (dziś Ukraina) a część południowa pozostała w Rumunii. Ludność polska, która zdecydowała się na przyjazd do Polski osiedliła się w różnych częściach Ziem Zachodnich: na Dolnym Śląsku, na Ziemi Lubuskiej, na Pomorzu Zachodnim. Górale Czadeccy osiedleni w Zielonogórskim przyjechali z Dunawca, Dawidenów, Baniłowa i Laurenki. To oni właśnie utworzyli Zespół Regionalny „Watra” wybierając Wieś Brzeźnicę k/Żagania jako swoją siedzibę..
Zespół znany jest w wielu miastach Polski. Członkowie Watry koncertowali również poza granicami kraju np. we Włoszech, Rosji, San Marino, Rumuni, Ukrainie, na Kaukazie czy Białorusi. Uczestniczyli w wielu festiwalach np. Międzynarodowym Festiwalu Folklorystycznym w Zielonej Górze, Międzynarodowym Festiwalu Folkloru Ziem Górskich w Zakopanem i Międzynarodowym Festiwalu Folklorystycznym „Bukowińskie Spotkania odbywającym się w czterech krajach. Zespół otrzymał Nagrodę Oskara Kolberga i „Srebrną ciupagę” na Festiwalu Ziem Górskich w Zakopanym. Członkowie występowali też z innymi zespołami na koncercie reżyserowanym przez Krzysztofa Jasińskiego w Filharmonii Narodowej i Sali Kongresowej w Warszawie. Szczególną nagrodą za wieloletnią działalność i zaszczytem dla członków „Watry” było roku ich przyjęcie 2 sierpnia 1997 w Castel Gandolfo przez Ojca Świętego Jana Pawła II.
Watra na Bukowinie, czyli rodzinne spotkania… (foto C.Galek)
WATRA dzisiaj (foto Jan Mazur i Ireneusz Krumpolec).
