Rok 2026 przynosi Polakom mieszane odczucia dotyczące ich sytuacji finansowej. Z jednej strony większość społeczeństwa (42%) przewiduje stabilizację swojej sytuacji materialnej, ale aż trzy czwarte obawia się wpływu zdarzeń zewnętrznych na swoje finanse. W kontekście rynku pracy, który według analityków BIEC wchodzi w fazę niepewności z rosnącym Wskaźnikiem Rynku Pracy, takie obawy znajdują wyraźne uzasadnienie. W odpowiedzi na te wyzwania, Polacy opracowują nowe strategie oszczędzania, które stają się kluczowym elementem zarządzania finansami osobistymi w trudniejszych czasach.
Oszczędzanie zamiast zmiany pracy: analiza postaw Polaków
Badanie przygotowane dla BIG InfoMonitor ujawnia zaskakujący trend: tylko co dziesiąty Polak (10%) planuje w 2026 roku zmianę pracy na bardziej dochodową. To wyraźny kontrast w stosunku do 21% osób deklarujących chęć zwiększenia oszczędności. Dr hab. Waldemar Rogowski, główny analityk BIG InfoMonitor, komentuje: „Dominują raczej działania po stronie wydatków – kontrola impulsywnych zakupów, polowanie na lepsze niższe ceny, zamiast po stronie wzrostu dochodu – praca, awans, zmiana branży zatrudnienia. Widoczna jest niska gotowość do dużych zmian strukturalnych”.
Ten ostrożny stosunek do zmiany zatrudnienia ma swoje źródła w kilku czynnikach:
- Postrzegane ryzyko zmian na rynku pracy
- Koszty zmiany pracy (w tym możliwy okres przejściowy bez dochodu)
- Wystarczający komfort obecnej sytuacji przy jednoczesnej wrażliwości cenowej
- Przekonanie, że zmiana pracy nie przyniosłaby wyraźnej poprawy wynagrodzenia
Aktywne poszukiwanie możliwości na rynku pracy
Mimo ogólnej ostrożności część Polaków nadal aktywnie poszukuje lepszych możliwości zatrudnienia. Portal https://www.gowork.pl/praca pozostaje ważnym narzędziem dla osób gotowych na zmianę, oferując aktualne oferty pracy w różnych sektorach. Warto zauważyć, że według analizy BIEC, podczas gdy liczba ofert pracy w publicznych urzędach pracy (PUP) jest na historycznie niskim poziomie, internetowe portale z ogłoszeniami utrzymują stabilność, co wskazuje na zmianę kanałów rekrutacji.
Realne strategie oszczędnościowe na 2026 rok
Priorytety wydatkowe Polaków
- W 2026 roku Polacy wyraźnie zmieniają swoje priorytety wydatkowe:
- Wzrost wydatków na zdrowie i kondycję fizyczną (15% wyda więcej, tylko 9% mniej)
- Główne wydatki inne niż podstawowe potrzeby dotyczą remontów i wymiany sprzętów domowych (35%), budowania poduszki finansowej (33%) oraz finansowania wakacji (30%)
- 26% badanych nie ma konkretnych planów co do wydatków w 2026 roku
Skuteczne metody oszczędzania
Polacy stosują różne strategie zwiększania oszczędności:
- 23% chce oszczędzać więcej poprzez ograniczenie codziennych wydatków
- 21% deklaruje chęć odłożenia wyższej sumy niż w 2025 roku na cele takie jak zakup nieruchomości, podróże czy inwestycje
- 44% planuje ograniczenie impulsywnych zakupów
- 39% zamierza optymalizować wydatki poprzez szukanie korzystniejszych ofert cenowych
Wśród osób, które udzieliły jednoznacznej odpowiedzi na pytania o oszczędzanie, wskaźnik planujących zwiększyć oszczędności wynosi 27-29%.
Wyzwania w spłacie zobowiązań
Według deklaracji większość dorosłych Polaków nie ma zaległych zobowiązań finansowych. Spośród 28% respondentów posiadających takie zobowiązania:
- 10% chce je spłacić w 2026 roku w całości
- 15% planuje spłacić je częściowo
Paweł Szarkowski, prezes BIG InfoMonitor, komentuje: „W ubiegłym roku 11% osób wskazywało, że zamierza spłacić swoje długi w całości. Już teraz widzimy, że spłacalność zaległych zobowiązań kredytowych i pozakredytowych Polaków poprawia się. Udało się to 5% osób”.
Niestety, średnie kwoty zaległości pokazują pogłębiający się problem w niektórych grupach. Średni przeterminowany dług na osobę w listopadzie 2025 roku wynosił 34 288 zł, rok wcześniej było to 33 309 zł, a jeszcze przed dwoma laty 31 449 zł.
Perspektywy na 2026 rok w kontekście rynku pracy
Dr hab. Waldemar Rogowski przedstawia następującą prognozę na 2026 rok: „Rok 2026 będzie charakteryzował się wysoką dynamiką wzrostu PKB nawet powyżej 4%, którego źródłem nie będzie tak jak w poprzednich latach tylko konsumpcja, ale również inwestycje. Rynek pracy będzie nadal charakteryzował się niskim poziomem bezrobocia i nadal mniejszą niż w poprzednich latach dynamiką wzrostu wynagrodzeń, które będą rosnąć także realnie. Nie ma już dużej przestrzeni na dalszą obniżkę stóp procentowych”.
Analityk wskazuje na rosnące ryzyko geopolityczne jako główne zagrożenie dla sytuacji gospodarstw domowych. W kontekście rynku pracy BIEC podkreśla, że „nie widać przełomu w napływie zgłaszanego przez pracodawców popytu na pracę. Liczba ofert pracy rejestrowanych w urzędach pracy jest na jednym z historycznie najniższych poziomów”.
Rok 2026 przynosi Polakom konieczność rewizji strategii finansowych w obliczu niepewnego rynku pracy. Dominującą postawą staje się ostrożność i koncentracja na optymalizacji wydatków zamiast radykalnych zmian zawodowych. Tylko 10% Polaków rozważa zmianę pracy na bardziej dochodową, podczas znacznie większa grupa skupia się na oszczędzaniu i ograniczaniu wydatków.